İçeriğe geç

İspanyolca sıfatlar


İspanyolca sıfatlar isimlerin yada sıfatların önüne gelerek onları renk , konum..gibi yönlerden tanımlar.


İspanyolca sıfatlar

ispanyolca da sıfatlar ikiye ayrılıyor.
1-niteleme sıfatları (renk,durum..)siyah kuş
2-Belirtme sıfatları(kaç tane olduğu,nerede olduğu,kimin olduğunu belirtir.)


Sıfatın Cümledeki Yeri

İngilizcenin aksine , İspanyolcada sıfatın isimden önce mi yoksa sonra mı geleceği sıfatın türüne göre değişir.

✍️ İsimden SONRA Gelenler (Genel Kural)

Nesnel özellikler, renkler, şekiller, fiziksel durumlar ve milliyetler her zaman isimden sonra yazılır.

  • Una flor roja (Kırmızı bir çiçek)
  • El agua fría (Soğuk su)

✍️ İsimden ÖNCE Gelenler

Miktar belirten sıfatlar (mucho, poco) ve aidiyet/işaret sıfatları (mi, este) her zaman isimden önce gelir. Ayrıca bir özelliğin altını duygusal veya öznel olarak çizmek istediğimizde de sıfatı öne alabiliriz.

Muchos coches.
Çok araba.
Mi viejo amigo.
Eski [kadim] dostum)


Örneğin;
La mesa pequeña (küçük masa)
masanın küçüklüğü vurgulanıyor


Bukalemun Sıfatlar (Yere Göre Anlam Değiştirenler)

Bazı sıfatlar, ismin önüne veya arkasına geldiklerinde tamamen farklı bir anlama bürünürler.

Sıfatİsimden ÖNCE Gelirseİsimden SONRA Gelirse
GrandeBüyük, Harika, Muazzam (Manevi)Büyük (Fiziksel boyut olarak)
ViejoEski, Uzun süreli (Dost vb.)Yaşlı (Yaş olarak)
PobreZavallı, ŞanssızFakir (Maddi olarak)
NuevoYeni (Hayatıma yeni giren, başka)Yepyeni (Hiç kullanılmamış)

Bazı sıfatların yeri ile tamamen anlamları değişir.
İSİMDEN ÖNCEİSİM DEN SONRA
aynı -mismoaynıkendisi
basit-simpledahabasit
bazı -ciertobelligerçek
birkaç -variosbirkaçfarklı
düşük-bajodüşük kalitelikısa
eski-viejoEskiyaşlı/eski
eski -antiguoAntik / eski / yaşlıAntik
fakir -pobreşanssızfakir
farklı diferenteçeşitlifarklı
harika-grandeharikabüyük
herhangi -cualquierbirherhangi biri
iyi -buenoBasit / iyicömert
kendi-propiokendibirisi
nadir-raronadirgarip
sadece-solobiryalnız
saf -purohiçbir şeysaf
tatlı -dulceiyi hoştatlı
yeni -nuevoBaşka / yeni edinilmişyeni
yüksek – altoÜst / yüksek sınıfuzun boylu

cinsiyet uyumu

İspanyolcada sıfatlar cinsiyet uyumu bakımından iki ana gruba ayrılır:

Değişenler (İki Şekilli Sıfatlar)

Sadece “-o” harfi ile biten sıfatlar (ve milliyet belirten bazı sıfatlar) ismin cinsiyetine göre şekil değiştirir.

El çocuk: Un chico lindo (Yakışıklı bir çocuk).
La kız: Una chica linda (Güzel bir kız)


Değişmeyenler (Ortak Şekilli Sıfatlar)

“-e” harfi veya bir ünsüz (consonant) harfle biten sıfatların eril ve dişil formları tamamen aynıdır. İsmin cinsiyeti ne olursa olsun sıfat asla değişmez.

“-e” ile bitenler (Örn: inteligente, grande, verde):

El estudiante inteligente (Zeki erkek öğrenci).
La estudiante inteligente (Zeki kız öğrenci) (Sıfat aynı kaldı)


Ünsüzle bitenler (Örn: azul, kolay/fácil, genç/joven):

El coche azul (Mavi araba).
La bota azul (Mavi çizme) (Sıfat aynı kaldı)

Özetle: Sıfatların tamamı ismin sayısına (tekil/çoğul) göre mutlaka değişir ve sonuna “-s” veya “-es” alır. Ancak cinsiyete (eril/dişil) göre değişim sadece belirli harflerle biten sıfatlar için geçerlidir.


Önemli İstisna: Sonu “-or” ile biten sıfatlar genel olarak dişil isimlerle kullanılırken sonuna “-a” alsa da (Örn: hablador / habladora); mejor, peor, mayor, menor, superior, inferior, exterior, interior ve ulterior gibi Latince kökenli karşılaştırma sıfatları cinsiyete göre DEĞİŞMEZ. Hem eril hem dişil isimlerle aynı formda kullanılırlar.


DEĞİŞMEYENLER
SıfatEril İsim ile Kullanımı (Değişmez)Dişil İsim ile Kullanımı (Değişmez)Türkçe Anlamı
ExteriorEl lado exteriorLa parte exteriorDış / Dışsal
InteriorEl diseño interiorLa luz interiorİç / İçsel
MejorEl mejor amigoLa mejor amigaDaha iyi / En iyi
PeorEl peor díaLa peor ideaDaha kötü / En kötü
MayorEl hermano mayorLa hermana mayorDaha büyük / Yaşça büyük
MenorEl problema menorLa edad menorDaha küçük / Yaşça küçük
UlteriorUn motivo ulteriorUna fase ulteriorEn son / Gizli / Sonraki
SuperiorEl piso superiorLa parte superiorDaha üstün / Üst
InferiorEl precio inferiorLa calidad inferiorDaha aşağı / Alt / Düşük

İspanyolca sıfatlar ‘da sıfatlar cins ve sayı bakımından birbirleri içinde uyum halindedir.


İstisnalar arasında ‘cada’ ‘her’ sıfatı vardır. İsim çoğul olsa da,cins olsa da önemli değil,hep aynı şekilde bulunur. Örneğin;

her saat cada hora
her yıl cada año
her adam cada hombre

Cada

Her Zaman İsimden ÖNCE Gelir

İspanyolcada betimleyici sıfatlar genellikle isimden sonra gelse de, “cada” bir belirteç (determiner) olduğu için her zaman niteliği ismin önünde yer alır.

Doğru ; cada persona (her kişi).
Yanlış: persona cada


Çoğul İsimlerle İstisnai Kullanımı (Miktar Belirtirken)

Normalde “cada” tekil isimlerle kullanılır (cada año, cada hora). Ancak araya bir sayı veya zaman dilimigirdiğinde, çoğul isimlerin önüne de hiçbir değişikliğe uğramadan (aynı formda) gelebilir:

cada tres días (her üç günde bir).
cada dos semanas (her iki haftada bir)


Kısıtlayıcı sıfatlar


İspanyolcada Kısıtlayıcı Sıfatlar (Los Adjetivos Determinativos / Restrictivos), niteleme sıfatlarından çok farklı davranırlar. Renk, şekil veya boyut belirterek ismin nasıl olduğunu anlatan niteleme sıfatları genellikle isimden sonra gelirken; kısıtlayıcı sıfatlar ismin hangisi olduğunu, kime ait olduğunu veya miktarını belirterek onu sınırlandırırlar.

Bu konunun altın kuralı şudur: Kısıtlayıcı sıfatlar neredeyse HER ZAMAN isimden ÖNCE gelir.


Belgisiz Kısıtlayıcı Sıfatlar

Los Adjetivos Indefinidos ;Niteledikleri nesnelerin miktarını, sayısını veya kimliğini kesin ve net bir sayı vermeden, tahmini ve belirsiz bir şekilde sınırlandırırlar. Tıpkı diğer kısıtlayıcı sıfatlar gibi cümle içinde her zaman isimden önce gelirler.


Belgisiz Kısıtlayıcı Sıfatlar
SıfatEril Tekil / Dişil TekilEril Çoğul / Dişil ÇoğulÖnemli Bilgi ve Kısalma (Apócope) Kuralları
Varios(Tekili yoktur)Varios / VariasSadece çoğul olarak kullanılır. (Örn: Varias personas / Birkaç kişi)
AlgunoAlguno (Algún) / AlgunaAlgunos / AlgunasEril tekil bir isimden önce algún olur. (Örn: Algún día / Bir gün)
BastanteBastanteBastantesSonu “-e” ile bittiği için cinsiyete göre değişmez, sadece çoğul olur.
CuántoCuánto / CuántaCuántos / CuántasMiktar belirtir. Soru veya ünlem cümlelerinde her zaman aksan (tilde) alır.
MuchoMucho / MuchaMuchos / Muchasİsimle cinsiyet ve sayı bakımından tam uyum sağlar. (Örn: Muchas gracias)
NingunoNinguno (Ningún) / Ninguna(Çoğulu nadirdir)Eril tekil bir isimden önce ningún olur. (Örn: Ningún problema)
PocoPoco / PocaPocos / Pocasİsimle tam uyum sağlar. (Örn: Poco dinero / Az para)
SuficienteSuficienteSuficientes“Bastante” ile eş anlamlıdır. Cinsiyetle değişmez, sadece çoğul olur.

Sıfatların İsimleşmesi (Sustantivación)

İspanyolcada sıfatlar, önlerine belirli tanım edatları (artikeller) getirilerek kolayca isim haline (adlaşmış sıfat) dönüştürülebilir. Bu durum iki farklı şekilde gerçekleşir:


Belirli Bir İsim Yerine Kullanarak İsimleştirme

Bir cümlede nitelediğimiz isim zaten biliniyorsa veya cümlenin akışından anlaşılıyorsa, o ismi tamamen düşürüp sıfatın önüne el, la, los, las tanım edatlarından birini getirerek sıfatı doğrudan isimleştirebiliriz.

El hombre viejo: Yaşlı adam.
El viejo: Yaşlı adam / Yaşlı kişi (İsim düşmüş, sıfat isimleşmiştir)


La chica joven: Genç kız
La joven: Genç kız / Genç kadın


Soyut Bir Kavram Yaratarak İsimleştirme (Nötr “Lo” Kullanımı)

Herhangi bir eril veya dişil varlığı nitelemeyen, tamamen soyut bir fikri, durumu veya genel bir kavramı isme dönüştürmek için nötr (cinsiz) “lo” tanım edatı kullanılır.

Nötr Tanım Edatı (Lo)+{Sıfat}={Soyut İsim}

  • Lo bueno: İyilik / İyi olan şey
  • Lo malo: Kötülük / Kötü olan şey
  • Lo importante: Önemli olan şey / Önemli olan husus
  • Lo difícil: Zorluk / Zor olan şey

Sıfatların Kısalması (Apócope)

İspanyolcada bazı sıfatlar niteledikleri isimlerin önünde veya arkasında olmalarına ya da ismin tekil/çoğul olmasına göre değişikliğe uğrarlar. Genellikle sıfat tekil bir ismin önünde yer aldığında son harfi veya hecesi düşer. Bu dilbilgisi kuralına Apócope denir.

Söz konusu sıfatların tam listesi, kısalmış biçimleri ve anlamları:


Söz konusu sıfatların tam listesi, kısalmış biçimleri ve anlamları
Yalın HaliKısalmış Hali (Apócope)Türkçe Anlamı
NingunoNingúnHiç, hiçbir
MaloMalKötü
UnoUnBir
TerceroTercerÜçüncü
PrimeroPrimerİlk, birinci
CientoCien100 (Kelime “cient” değil, cien olarak kısalır)
AlgunoAlgúnBirkaç, bazı
BuenoBuenİyi
CualquieraCualquierHerhangi bir, bazı
Primeroİlk
TerceroÜçüncü
Buenoİyi
MaloKötü
AlgunoBazı
el primer hijoBirinci çocuk
el tercer hombreüçüncü adam
el buen porteroiyi kaleci
el mal tiempokötü hava
algún díaGünün birinde

Santo ve Grande

1. Santo Sıfatının Kuralı

Santo sıfatı, erkek aziz isimlerinden önce geldiğinde San şeklinde kısalır (Örn: San Francisco, San Pedro).

İstisna: Eğer aziz ismi To- veya Do- heceleriyle başlıyorsa sıfat kısaltılmaz, aynen kalır.
Santo Tomás, Santo Domingo.


2. Grande Sıfatının Kuralı

Grande sıfatı, hem eril hem de dişil tekil isimlerin önünde yer aldığında Gran şeklinde kısalır ve kelimeye “harika, muazzam, büyük” gibi manevi bir nitelik katar. İsimden sonra gelirse kısaltılmaz ve fiziksel büyüklük (boyut) anlamı taşır.

İsimden ÖNCE (Kısalır): .
Un gran hombre (Harika bir adam) / Una gran idea (Harika bir fikir)

İsimden SONRA (Kısalmaz): .
Un hombre grande (Büyük/İri yarı bir adam)


Sıfatlarda Cinsiyet

İspanyolcada sıfatların eril (masculine), dişil (feminine), tekil veya çoğul olması tamamen niteledikleri isme bağlıdır. Sıfatlar, son harflerine göre belirli kurallar dahilinde şekil değiştirirler:


“-o” ve “-a” ile Biten Düzenli Sıfatlar

  • Eril Tekil (-o): Eril isimleri nitelemek için kullanılır. Çoğulu “-os” takısı alır.
  • Dişil Tekil (-a): Dişil isimleri nitelemek için kullanılır. Çoğulu “-as” takısı alır.
    • la chica buena (iyi kız) → las chicas buenas (iyi kızlar)
    • el chico bueno (iyi oğlan) → los chicos buenos (iyi oğlanlar)

2. “-or”, “-ón” ve “-án” ile Biten Sıfatlar

Bu harflerle biten sıfatlar normalde eril formdadır. Kelimeyi dişil yapmak için sonuna “-a” eki getirilir.

Örnek: el hombre trabajador (çalışkan adam) .
la mujer trabajadora (çalışkan kadın)


“-e” ile Biten Sıfatlar

Bu sıfatlar cinsiyet ile değişmez; hem eril hem dişil isimler için ortak kullanılır. Çoğul yapmak için sıfata sadece “-s” eklenir.

el chico fuerte (güçlü çocuk) → los chicos fuertes (güçlü çocuklar).
la chica fuerte (güçlü kız) → las chicas fuertes (güçlü kızlar)


“-ista” ile Biten Sıfatlar

Bu sıfatlar da cinsiyet ile değişmez, hem eril hem dişil için aynı kalır. Çoğul yapmak için sıfata sadece “-s”eklenir.

el estudiante optimista (iyimser erkek öğrenci) .
la estudiante optimista (iyimser kız öğrenci)


Sessiz (Ünsüz) Harfle Biten Sıfatlar

Sessiz harfle biten sıfatlar cinsiyet ile değişmez. Çoğul yapmak için sıfata “-es” eki eklenir.

  • ÖNEMLİ İSTİSNA: “-z” harfi ile biten sıfatlar, çoğul eki almadan önce “-z” harfini düşürerek “-c” harfine dönüşür ve ardından “-es” eklenir.
  • Örnek: feliz (mutlu) → felices (mutlular)

“-erior” ile Biten Sıfatlar

Sonu “-erior” ile biten Latince kökenli karşılaştırma sıfatlarının dişil formu yoktur, cinsiyet ile asla değişmezler. Hem eril hem dişil isimlerle aynı formda kullanılırlar.

  • exterior (dış)
  • interior (iç)

7. Soyut Sıfatların İsimleşmesi

Herhangi bir varlığı nitelemeyen, genel ve soyut kavramlar yaratmak için soyut sıfatlar “lo” nötr tanım edatıile birlikte kullanılır.

Örneğin lo bueno (iyilik) / lo malo (kötülük)


SIFATLAR TABLOSU
Türkçeİspanyolca
kötümalo
güzelhermoso
büyükgrande
acıamargo
sıkıcıaburrido
sakintranquilo
ucuzbarato
temizclaro
soğukfrío
karışıkcomplicado
meraklı, ilginçcurioso
karanlıkoscuro
zordifícil
gayretliaplicado
pissucio
kuruseco
kolayfácil
boşvacío
eğlencelidivertido
pahalıcaro
adiljusto
şişmangordo
azpoco
dolulleno
iyibueno
mutlualegre, feliz
zorduro
sağlıklısano
dürüsthonesto
ilginçinteresante
tembelperezoso
sıskaflaco
uzunlargo
düşük, azbaja
alçak gönüllümodesto
fazla, çokmucho
darestrecho
sinirlinervioso
yeninuevo
eski, antikantiguo, viejo
nazikcortés
fakirpobre
sevimli, tatlıguapo
safpuro
çabukrápido
zenginrico
üzgüntriste
tuzlusalado
kısacorto
hastaenfermo
basitsencillo
yavaşlento
küçükpequeño
güçlüfuerte
aptaltonto
tatlıdulce
uzunalto
kalıngrueso
incedelgado
yorguncansado
çirkinfeo
adaletsizinjusto
sıcakcaliente
zayıfdébil
genişancho
gençjoven

Konuyla ilgili basitleştirilmiş ders ve alıştırma


.

TEST 1

1) İspanyolcadaki “ch” harf kombinasyonu (Örn: “chocolate”) nasıl telaffuz edilir?
2) İspanyolcadaki “J” (jota) harfi (Örn: “jardín”) hangi sesle karşılanır?
3) Dişil ve çoğul bir isim olan “mesas” (masalar) kelimesinin başına hangi tanım edatı gelmelidir?
4) “-o” harfiyle bitmesine rağmen istisnai olarak DİŞİL olan kelime hangisidir?
5) Sonu “-z” harfiyle biten “feliz” (mutlu) sıfatının çoğul yazımı hangisidir?
6) “El hombre viejo” tamlamasındaki isim düşürülüp “El viejo” dendiğinde sıfata ne olur?
7) Nötr tanım edatı olan “lo” ile bir soyut sıfat birleştiğinde (Örn: “Lo bueno”) ne anlam kazanır?
8) “İyi bir gün” ifadesini tekil olan “día” (eril) kelimesinin ÖNÜNE sıfat getirerek yazmak istersek hangisi doğru olur?
9) “Santo” sıfatı erkek isimlerinin önünde “San” olarak kısaltılırken hangi hecelerle başlayan isimlerde KISALTILMAZ?
10) “Grande” sıfatının dişil tekil bir isim olan “idea” kelimesinin ÖNÜNE geldiğinde “Gran” olması hakkında hangisi doğrudur?


Sitede öğrendiğiniz kelimeleri pekiştirmek ve günlük İspanyolca haberleri kolayca takip etmek için News in rtve platformunu kullanabilirsiniz.


Bir yanıt yazın