İçeriğe geç

İtalyanca Şimdiki Zaman


Konumuz “İtalyanca Şimdiki Zaman” İtalyanca zaman kipleri kullanımında italyanlar sık sık bu zamanı kullanırlar.

Zaman AdıOluşumuTemel Kullanımı
Passato Prossimoavere/essere (şimdiki zaman) + participio passatoYakın geçmiş, sonuçları devam eden, belirli zaman dilimi içindeki eylemler, deneyimler
ImperfettoFiil kökü + belirli soneklerDi’li Geçmiş Süregelen, tekrarlanan, alışkanlık eylemler, geçmişteki durumlar, eş zamanlı eylemler
Passato RemotoFiil kökü + belirli soneklerUzak geçmişte tamamlanmış, günümüzle doğrudan bağlantısı olmayan eylemler (edebi/Güney İtalya)
Trapassato Prossimoavere/essere (imperfetto) + participio passatoMiş’li Geçmiş Geçmişte başka bir geçmiş zamandan önce gerçekleşmiş eylemler
Trapassato Remotoavere/essere (passato remoto) + participio passatoUzak Miş’li Geçmiş Passato remoto’dan daha önce gerçekleşmiş eylemler (edebi)

İtalyanca Şimdiki Zaman devamlılığını ifade eden yapıya Presente Progressivo veya Presente Continuo denir.

İngilizcedeki “Present Continuous” (am/is/are + -ing) yapısına karşılık gelir.


İtalyanca Şimdiki Zaman, bir diğer şekli “presente continuo” ya da “presente progressivo” olarak da biliniyor. Bu zaman kipi, bir eylemin şu anda gerçekleşmekte olduğunu ifade etmek için kullanılıyor.

Ayrıca ;İtalyanca Presente Indicativo, konuşma anında veya şu sıralar gerçekleşen eylemleri ifade ettiğinde İngilizce Present Continuous gibi çevrilebiliyor.

örneğin;
Io leggo un libro.
Ben bir kitap okuyorum.
I am reading a book.
Tu ascolti la musica?
Sen müzik dinliyor musun?
Are you listening to music?

Tu stai ascoltando la musica?
Sen şu anda müzik mi dinliyorsun?
Are you listening to music?
Eylemin şu anda devam ettiği vurgulanıyor.


Presente Progressivo (veya Presente Continuo) – “Stare + Gerundio”: Bu yapı, İngilizce’deki Present Continuous zamanına doğrudan karşılık gelir. Bir eylemin tam şu anda gerçekleşmekte olduğunu, devam ettiğini vurgular.

Io sto leggendo un libro. (Ben şu anda bir kitap okuyorum.) – I am reading a book. (Eylemin şu anda sürdüğü vurgulanıyor.)


İtalyanca Şimdiki Zaman oluşumu;

İtalyanca’da Presente Progressivo oluşturmak için iki temel bileşen gereklidir:

“Stare” Fiilinin Şimdiki Zaman Çekimi (Yardımcı Fiil):

Şahıs (İtalyanca)Şahıs Çekimi (Presente)Türkçe Anlamı
IostoBen duruyorum / bulunuyorum
TustaiSen duruyorsun / bulunuyorsun
Lui / Lei / LeistaO duruyor / bulunuyor / Siz (Nezaket)
NoistiamoBiz duruyoruz / bulunuyoruz
VoistateSiz duruyorsunuz / bulunuyorsunuz
LorostannoOnlar duruyorlar / bulunuyorlar

Stare şimdiki zaman çekimi

İtalyanca ÇekimTürkçe Karşılığı (Temel Anlamı)
io stoben duruyorum / bulunuyorum
tu staisen duruyorsun / bulunuyorsun
lui/lei/Lei stao duruyor / bulunuyor / Siz duruyorsunuz / bulunuyorsunuz
noi stiamobiz duruyoruz / bulunuyoruz
voi statesiz duruyorsunuz / bulunuyorsunuz (çoğul)
loro stannoonlar duruyorlar / bulunuyorlar


Asıl Fiilin Gerundio Presente Hali:

AREANDO
EREENDO
İREENDO

Fiil Grubu (Ending)Eklenecek Takı (Suffix)Master Fiil (Infinitive)Kök + Ek (Breakdown)Gerundio HaliTürkçe Anlamı
-are-andoparlare 
lavorare
parl + ando
lavor + ando
parlando
lavorando
Konuşarak / Konuşuyor 
Çalışarak / Çalışıyor
-ere-endovedere 
leggere
ved + endo
legg + endo
vedendo
leggendo
Görmek suretiyle / Görüyor 
Okuyarak / Okuyor
-ire-endodormire 
aprire
dorm + endo
apr + endo
dormendo
aprendo
Uyuyarak / Uyuyor 
Açarak / Açıyor

Kullanımı

İtalyanca Şimdiki Zaman yapısı, bir eylemin konuşma anında veya şu sıralar devam etmekte olduğunu, sürdüğünü vurgulamak için kullanılıyor.

Örneğin:
Io sto mangiando una pizza.
Ben şu anda bir pizza yiyorum. Eylemin tam şu anda gerçekleştiğini belirtir.
Tu stai ascoltando la musica?
Sen şu anda müzik mi dinliyorsun? Konuşma anındaki aktiviteyi sorar.
Lui sta lavorando al computer.
O şu anda bilgisayarda çalışıyor. Şu sıralar devam eden bir aktiviteyi ifade edebilir.


Vurgu

İtalyanca Şimdiki Zaman (Presente Progressivo), eylemin o anki sürece odaklandığını ve geçici bir durum olduğunu vurgular.

Stative Verbs (Durum Fiilleri): İngilizce’de olduğu gibi, İtalyanca’da da bazı durum fiilleri (duyguları, düşünceleri, algıları ifade eden fiiller;

örneğin amare (sevmek), credere (inanmak), sapere (bilmek), volere (istemek)) genellikle Presente Progressivo ile kullanılmaz. Bu fiiller genellikle sadece Presente Indicativo ile ifade ediliyor.


örneğin;
Io amo l’Italia.
Ben İtalya’yı severim. Doğru
Io sto amando l’Italia. Yanlış.
Tu credi a quello che dico?
Dediğime inanıyor musun? Doğru.
Yanlış: Tu stai credendo a quello che dico?


İtalyanca Şimdiki Zaman Sıklıkla Kullanımı

Presente Progressivo, İtalyanca’da İngilizce’deki kadar sık kullanılmayabilir. Birçok durumda, bağlama göre Presente Indicativo da aynı anlamı verebiliyor. Ancak, eylemin o anki devamlılığını vurgulamak gerektiğinde bu yapı vazgeçilmezdir.

Özetlersek:
İtalyanca’da Presente Progressivo, “stare” yardımcı fiilinin şimdiki zaman çekimi ile asıl fiilin Gerundio Presente halinin birleşimiyle oluşturulur ve bir eylemin şu anda gerçekleşmekte olduğunu vurgulamak için kullanılır. İngilizce’deki “Present Continuous” ile benzer bir işlevi vardır.


Şimdiki zaman gibi, presente continuo da -are, -ere ve -ire fiilleri için farklı şekillerde kullanılır. 
Fiillerin köklerine gerund “-ando” ve “-endo” ekleri eklenir ve eylemi yapan kişiye göre uygun kişi zamirleri kullanılır.

örneğin;
Io sto mangiando. 
Ben şu anda yemek yiyorum. 

Tu stai leggendo. 
Sen şu anda okuyorsun. 

Lui/lei sta parlando. 
O şu anda konuşuyor. 

Noi stiamo camminando. 
Biz şu anda yürüyoruz. 

Voi state guardando la televisione. 
Sizler şu anda televizyon izliyorsunuz. 

İtalyanca zaman kipleri, İtalyanca Şimdiki Zaman

örneğin;
Loro stanno ascoltando la musica.
Onlar şu anda müzik dinliyorlar.


Bu örneklerde de görüldüğü gibi, presente continuo kullanılarak şu anda devam eden eylemler ifade edilir.

Eylemingtürita
konuşurken gerçekleşiyorI am cominggeliyorumsto arrivando
şimdiki zamanI am readingokuyorumsto leggendo
geniş zamanI read bookkitap okurum.Ho letto il libro

sta+gerund(ulaç) , # Bu formu alışılmış eylemlerde kullanamayız.


örneğin;
I play voleyball.
Ben voleybol oynarım
Gioco a pallavolo. 

I am playing voleyball.
Ben voleybol oynuyorum
Sto giocando a pallavolo.


reading(okuyorum) =-yorum giderse=OKU (fill kökü)kalır.
stare(olmak) (present) + gerundio(ulaç) 
# Bu örüntü, geçmiş ve gelecek zamanlarda da kullanılır.


Fiil çekimleri


Bazı fiillerin present çekimlerine bir kaç örnek verelim. 


Are ile bitenler


  • –care,-gare ile bitenler ‘H’, 2. kişi ve 1. kişi eklemelerinden önce gelir.(CERCARE)
  • -iare ile biten =2.tekil ve 1.çoğul fiillerde -i düşer. (MANGİARE)
Cercare – Bakmak / to look

şahıs z.Cercare /to look / Bakmak
iocerco
tucerchi
lui-leicerca
noicerchiamo
voicercate
lorocercano

Mangiare – yemek / to eat

mangiare /to eat / yemek
iomangio
tumangi
lui-leimangia
noimangiamo
voimangiate
loromangiano


ERE ile bitenler (çekimleri)


  • Ere ile bitenlerde herhangi bir değişiklik yok.

İRE ile bitenler (çekimleri)


  • bazıları ek ve kök arasına -isc alırlar. (PULİRE)
pulire – temizlemek / to clean

bazıları ek ve kök arasına -isc alırlar.

pulire /to clean / temizlemek
iopulisco
tupulisci
lui-leipulisce
noipuliamo
voipulite
loropuliscono


.

İtalyanca Şimdiki Zaman (Stare + Gerundio) Testi

1. Io sto ___ con il professore. (Profesörle konuşuyorum.)
Doğru! “-are” ile biten “parlare” fiili şimdiki zamanda “-ando” eki alır: “parlando”.
2. Tu ___ leggendo un bel libro. (Sen güzel bir kitap okuyorsun.)
Doğru! “Tu” (Sen) şahsına göre yardımcı fiil olan “stare” çekimi “stai” olur.
3. Marco sta ___ in ufficio. (Marco ofiste çalışıyor.)
Doğru! “-are” ile biten “lavorare” fiili “-ando” eki alarak “lavorando” olur.
4. Noi stiamo ___ la televisione. (Biz televizyon izliyoruz.)
Doğru! “-ere” ile biten “vedere” fiili şimdiki zamanda “-endo” eki alır: “vedendo”.
5. I bambini ___ dormendo. (Çocuklar uyuyorlar.)
Doğru! “Loro” (Onlar / I bambini) şahsı için “stare” fiili “stanno” olarak çekimlenir.
6. Cosa state ___ (voi)? (Siz ne yapıyorsunuz?)
Doğru! Düzensiz “fare” fiilinin gerundio hali eski köküne (“facere”) göre kurulur ve “facendo” olur.
7. Anna sta ___ la porta della camera. (Anna odanın kapısını açıyor.)
Doğru! “-ire” ile biten “aprire” fiili şimdiki zamanda “-endo” eki alır ve “aprendo” formuna dönüşür.
8. (Noi) ___ uscendo adesso. (Biz şimdi dışarı çıkıyoruz.)
Doğru! “Noi” (Biz) şahsına göre şimdiki zaman yardımcı fiili “stiamo” şeklindedir.
İtalyanca Ulaç (Gerundio: -ando / -endo) Testi

1. Luisa sta ___ la colazione in cucina. (Luisa mutfakta kahvaltı hazırlıyor.)
Doğru! “-are” ile biten “preparare” (hazırlamak) fiilinin gerundio hali “-ando” ile yapılır: “preparando”.
2. Stiamo ___ un film interessante. (İlginç bir film izliyoruz.)
Doğru! “-are” ile biten “guardare” (izlemek) fiilinin sonuna “-ando” gelir: “guardando”.
3. Mio padre sta ___ un’e-mail al suo capo. (Babam müdürüne bir e-posta yazıyor.)
Doğru! “-ere” ile biten “scrivere” (yazmak) fiili şimdiki zaman eki olarak “-endo” alır: “scrivendo”.
4. I ragazzi stanno ___ la musica in camera. (Gençler odada müzik dinliyorlar.)
Doğru! “-are” grubu olan “ascoltare” (dinlemek) fiili “ascoltando” haline gelir.
5. Cosa stai ___? Non ti sento. (Ne yiyorsun? Seni duymuyorum.)
Doğru! “Mangiare” (yemek yemek) fiili “-are” ile bittiği için “-ando” alır: “mangiando”.
6. Il professore sta ___ la lezione. (Profesör dersi açıklıyor.)
Doğru! “Spiegare” (açıklamak) fiilinin köküne “-ando” eklenerek “spiegando” elde edilir.
7. Stiamo ___ molto in questo periodo. (Bu dönemde çok öğreniyoruz.)
Doğru! “Imparare” (öğrenmek) fiili düzenli bir “-are” fiilidir ve “imparando” olur.
8. Sento dei rumori, qualcuno sta ___? (Sesler duyuyorum, birisi ağlıyor mu?)
Doğru! “-ere” ile biten “piangere” (ağlamak) fiili “-endo” eki alarak “piangendo” haline gelir.


Sitede öğrendiğiniz kelimeleri pekiştirmek ve günlük İtalyanca haberleri kolayca takip etmek için Easy Italian Newsplatformunu kullanabilirsiniz