İçeriğe geç

Dilek kipi-preterito perfecto

Konumuz “Dilek kipi-preterito perfecto”, her zaman olduğu gibi konuşan kişinin istekleri, duyguları ve şüpheleri üzerine kuruludur. Geçmişte gerçekleşmiş/tamamlanmış olan ancak konuşulan anla bağlantısı kopmamış, sonuçları belirsiz veya şu anı etkileyen dilekleri ifade etmek için kullanılıyor

Dilek KipiAnlamı İngilizce Anlamı
Presente de SubjuntivoDilek-Şimdiki ZamanPresent Subjunctive
Pretérito Imperfecto de SubjuntivoDilek-Geçmiş Zaman (iki çekim: -ra / -se)Past Subjunctive (were / -ed form – bağlama göre)
Futuro de SubjuntivoDilek-Gelecek Zaman (çoğu zaman edebi)Future Subjunctive (will + base form – nadir)
Pretérito Perfecto de SubjuntivoDilek-Yakın Geçmiş ZamanPresent Perfect Subjunctive (have/has + past participle)
Pretérito Pluscuamperfecto de SubjuntivoDilek-Geçmişin GeçmişiPast Perfect Subjunctive (had + past participle)
Futuro Perfecto de SubjuntivoDilek-Gelecekte Tamamlanmış Gelecek Zaman (edebi)Future Perfect Subjunctive (will have + past participle – nadir)

Bu zaman; geçmişte tamamlanmış ancak şu anla veya konuşulan anın perspektifiyle bağlantısı olan dilek, duygu, olasılık, şüphe gibi durumları ifade etmek için kullanılıyor.

Nasıl Oluşturuluyor? (Cümle Kalıbı)

Bu zaman yapısı temel olarak iki bölümden oluşur. Haber yardımcı fiilinin şimdiki zaman Dilek Kipi (Subjuntivo) çekimli hali ile esas fiilin geçmiş zaman ortacı yan yana gelir. Pretérito Perfecto de Subjuntivo’nun temel cümle kalıbı oldukça basittir:

Bağlaç (gerekliyse) + Özne + Haber Fiili (Şimdiki Zaman Dilek Kipi Çekimi) + Fiilin Geçmiş Ortacı (Participio Pasado)

Ortaç (Participio) Örneği:

  • visto: ver (görmek) fiilinin düzensiz geçmiş zaman ortacıdır.
  • (İngilizce olarak ; See fiilinin 3. hali olan “seen” yapısıdır).

Örnek Çekim Tablosu: Hablar (Konuşmak)

Hablar fiilinin düzenli geçmiş zaman ortacı hablado şeklindedir. Yardımcı fiilin şahıslara göre Subjuntivo çekimleriyle şu şekilde birleşir:

Haber çekimi
Şahıs Zamiri (Pronombre)Haber (Subjuntivo)Geçmiş Ortaç (Participio)Türkçe Anlamı
Yohayahabladokonuşmuş olayım / konuştuğum
Túhayashabladokonuşmuş olasın / konuştuğun
Él / Ella / Ustedhayahabladokonuşmuş olsun / konuştuğu
Nosotros / ashayamoshabladokonuşmuş olalım / konuştuğumuz
Vosotros / ashayáishabladokonuşmuş olasınız / konuştuğunuz
Ellos / Ellas / Ustedeshayanhabladokonuşmuş olsunlar / konuştukları

Pretérito Perfecto de Subjuntivo Ne Zaman Kullanılır?

Yakın Geçmiş Zaman Dilek Kipi’nin dil bilgisinde en sık karşımıza çıktığı üç altın kullanım alanını formül şemaları ve örnekleriyle birlikte inceleyelim:

örneğin;
Ojalá haya venido.
Keşke gelmiş olsa / gelseydi.

örneğin;
Esperaba que hubieras estudiado para el examen.
Umarım sınava çalışmışsındır.

örneğin;
Ojalá + él + haya llegado a tiempo.
Keşke o zamanında varmış olsaydı.
Yo + espero que tú + hayas disfrutado de la fiesta.
Umarım partiden keyif almışsındır.

Duygu ve Değerlendirme Cümleleri

Geçmişte tamamlanmış bir eylem veya durum hakkındaki kişisel duygularımızı, şüphelerimizi, hayretimizi veya takdirimizi ifade ederken kullanılır. Bu duygular genellikle “que” bağlacıyla başlayan bir yan cümlede dile getirilir.

Me + sorprende + que + vosotros + hayáis terminado tan rápido.
Bu kadar hızlı bitirmiş olmanıza şaşırıyorum.
Es + increíble + que + ella + haya aprendido español tan rápido.
Bu kadar hızlı İspanyolca öğrenmiş olması inanılmaz.
Dudo + que + ellos + hayan dicho la verdad.
Doğruyu söylemiş olduklarından şüpheliyim.

Belirsizlik ve Olasılık

Geçmişte gerçekleşmiş ancak kesin olmayan veya hakkında şüphe duyduğumuz olayları ifade etmek için kullanılıyor.

Belirsizlik ve olasılık İfade Eden Cümleler (genelde “que” bağlacıyla)

Puede + que + nosotros + hayamos perdido el autobús.
Belki otobüsü kaçırmışızdır.
No creo + que + ustedes + hayan visto esa película.
O filmi izlemiş olduklarını sanmıyorum.

Zaman Bağlaçlarıyla Kullanılan Cümleler

Örneğin;
Aunque + yo + haya estado cansado, fui a la fiesta.
Yorgun olmuş olmama rağmen, partiye gittim.

örneğin;
Cuando + tú + hayas terminado, vamos al cine.
Sen bitirince sinemaya gideriz.

Hasta que + él + haya leído el libro, no podemos discutirlo.
O kitabı okuyana kadar tartışamayız.

Özetlersek;

  • Özne: Cümlenin öznesi her zaman açıkça belirtilmeyebilir; özellikle fiil çekiminden kim olduğu çok net anlaşılabiliyorsa gizli (örtülü) özne olarak bırakılır.
  • Bağlaçlar: Bu zaman kipi genellikle “que” (ki), “cuando” (ne zaman), “aunque” (-se bile / -e rağmen), “hasta que” (-e kadar), “en cuanto” (-er -mez / yapar yapmaz), “para que” (-sin diye / amacıyla) gibi bağlaçlarla birlikte kullanılır [INDEX]. Ancak dilek ve umut ifade eden cümlelerde doğrudan “ojalá”(keşke / inşallah) ifadesi de kullanılabilir.
  • Fiilin Geçmiş Ortacı (Participio): Geçmiş ortacın düzenli fiillerde “-ado” veya “-ido” ile bittiğini, düzensiz fiillerde ise tamamen farklı şekiller (visto, hecho, dicho) alabildiğini unutmayın

Temel Özellik: Pretérito Perfecto de Subjuntivo biçiminde, eylemin geçmişte kesinlikle tamamlanmış olması istemi ve bu tamamlanmış eylemin şu an üzerindeki etkisi vurgulanır

Karşılaştırmalı Zaman Analizi: Presente vs. Pretérito Perfecto

Dilek kipi belirsiz, olası veya geleceğe yönelik şimdiki durumları ifade ederken; Pretérito Perfecto tamamlanmış geçmiş olayları konuşur [INDEX]. Gelin aralarındaki farkı örneklerle görelim:

1. Presente de Subjuntivo (Dilek Kipi – Şimdiki/Gelecek Zaman)

örneğin;
Espero que él venga a la fiesta
Umarım o partiye gelir.

Ojalá que tú estudies para el examen.
Sınava çalışmanı dilerim / İnşallah çalışırsın.

Es importante que ellos hablen con el profesor
Öğretmenle görüşmeleri önemlidir

2. Pretérito Perfecto de Subjuntivo (Yakın Geçmiş Zaman Dilek Kipi)

örneğin;
Espero que hayas hecho la tarea.
Umarım ödevini yapmışsındır. (hecho = hacer fiili)

Ojalá que hayamos conseguido los boletos.
Umarım biletleri almışızdır / bulmuşuzdur.

Es posible que ellos hayan llegado temprano.
Muhtemeldir ki onlar erken gelmişlerdir.

Zaman Bağlaçları ile Kullanımı ve Anlam Farkları

Cuando, Aunque, Hasta que, En cuanto gibi zaman bağlaçlarından sonra (geçmişe yönelik veya gelecekte tamamlanacak anlamda), eylemenin kesinlikle tamamlanmış olmasına vurgu yapmak için Pretérito Perfecto de Subjuntivo kullanılır 

örneğin;
Cuando hayas terminado, podemos salir.
Sen bitirince (bitirmiş olduğunda) çıkabiliriz
Burada eylemin gelecekte tamamlanması kastediliyor olsa da, bir bitmişlik anlamı taşır.

Aunque haya sido difícil, lo logramos.
Zor olmuş olmasına rağmen, başardık.

“Şimdiki Zaman” ve “Yakın Geçmiş” Farkı

İki zaman arasındaki ince çizgiyi en iyi anlayacağınız karşılaştırma:

Presente de Subjuntivo (Şimdiki/Gelecek Zaman):

örneğin;
Ali’nin ödevini yapacağını sanmıyorum.
No creo que Ali haga(şimdiki zaman-dilek) su tarea.
Eylem henüz yapılmadı, geleceğe yöneliktir

Pretérito Perfecto de Subjuntivo (Yakın Geçmiş Zaman):

Dilek kipi-preterito perfecto

No creo que Ali haya hecho su tarea. 
Ali’nin ödevini yapmış olduğunu sanmıyorum (Eylemin yakın geçmişte tamamlanmış olma ihtimali/şüphesi vurgulanır).

Yakın Geçmiş Zaman Dilek Kipi Cümle Pratikleri

Geçmişte tamamlanmış olası, arzu edilen, şüpheli veya kesin olmayan durumları ifade eden güncel örnekler:

örneğin;
Espero que hayas venido temprano.
Erken geldiğini (gelmiş olduğunu) umuyorum.

Ojalá que hayamos ganado el partido.
Maçı kazandığımızı (kazanmış olmayı) diliyorum.

Quisiera que hayas aprendido algo nuevo.
Yeni bir şey öğrenmiş olduğunu umut ediyorum.

Espero que hayas disfrutado del concierto.
Konserden keyif almış olduğunu umuyorum.

Ojalá que hayan conseguido el trabajo.
İşi aldıklarını (almış olmalarını) dilemekteyim

örneğin;
Arkadaşımın bu filmi seyretmiş olduğunu sanmıyorum.
No creo que mi amigo haya visto esta película.
visto:ver fiili ortacı

.
TEST

Soru 1: “No creo que Ali _________ su tarea.” (Ali’nin ödevini yapmış olduğunu sanmıyorum. – Yakın geçmişte tamamlanmış eyleme yönelik şüphe.)
💡 Doğru! “Ali’nin ödevini yapmış olduğunu” derken geçmişte bitmiş bir eylemden şüphe duyulduğu için Haber fiilinin Subjuntivo çekimi (haya) ve “hacer” fiilinin ortacı (hecho) kullanılır [INDEX]. “Haga” ise şimdiki/gelecek zamanı bildirir [INDEX].
Soru 2: “Cuando _________ terminado, podemos salir.” (Sen bitirince / bitirmiş olduğunda çıkabiliriz. – Gelecekte tamamlanacak bir eyleme vurgu.)
💡 Doğru! “Cuando” bağlacından sonra gelecekte tamamlanmış olacak bir eylemi vurgulamak için “Tú” şahsına göre “hayas” yardımcı fiili getirilir [INDEX].
Soru 3: “Es posible que ellos _________ temprano.” (Muhtemeldir ki onlar erken gelmişlerdir. – Geçmişteki bir olasılık durumu.)
💡 Doğru! “Es posible que” kalıbı olasılık bildirdiği için Subjuntivo ister [INDEX]. Özne “ellos” (onlar) olduğu için çoğul çekim olan “hayan llegado” doğru şıktır [INDEX].
Soru 4: “No creo que mi amigo haya visto esta película.” cümlesindeki “visto” kelimesi hangi fiilin geçmiş zaman ortacıdır (participio)?
💡 Doğru! “Ver” (görmek/izlemek) fiilinin geçmiş zaman ortacı (participio pasado) düzensizdir ve “visto” haline dönüşür [INDEX].
Soru 5: “Ojalá que _________ ganado el partido.” (Umarım / Keşke maçı kazanmışızdır.) cümlesinde “Nosotros” (Biz) şahsına göre boşluğa hangisi gelmelidir?
💡 Doğru! “Ojalá” temenni zarfından sonra “Nosotros” şahsı için Haber yardımcı fiilinin şimdiki zaman dilek kipi çekimi “hayamos” şeklinde kurulur [INDEX].
Soru 6: “Espero que tú hayas disfrutado del concierto.” cümlesinin tam Türkçe anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
💡 Doğru! “Hayas disfrutado” yapısı geçmişte tamamlanmış bir eyleme yönelik temenni bildirdiği için Türkçeye “-miş olduğunu umuyorum” şeklinde aktarılır [INDEX].
Soru 7: “Aunque _________ sido difícil, lo logramos.” (Zor olmuş olmasına rağmen, başardık.) cümlesinde boş bırakılan yere hangi yardımcı fiil çekimi getirilmelidir?
💡 Doğru! Geçmişte tamamlanmış ve bitmiş bir zorluğa vurgu yapmak için üçüncü tekil şahısta “haya” yardımcı fiili getirilir ve “ser” fiilinin ortacı (sido) ile birleşir [INDEX].
Soru 8: Pretérito Perfecto de Subjuntivo zaman formunu kurarken kullanılan temel yapısal formül aşağıdakilerden hangisidir?
💡 Doğru! Bu zaman bileşik bir yapıdır ve daima Haber fiilinin Subjuntivo çekimleri ile fiillerin “-ado/-ido” ile biten ortaçlarının birleşmesiyle kurulur [INDEX].
Soru 9: “Espero que hayas hecho la tarea.” cümlesindeki “hecho” ortacı hangi mastar fiilden türetilmiştir?
💡 Doğru! “Hacer” (yapmak) fiilinin geçmiş zaman ortacı (participio) kökten düzensizdir ve “hecho” haline gelir [INDEX].
Soru 10: “Me alegre de que vosotros _________ aquí.” (Burada olmuş olmanıza sevindim.) cümlesinde “Vosotros” şahsına göre boşluğa hangisi gelmelidir?
💡 Doğru! “Vosotros” şahsı için doğru yardımcı fiil çekimi her zaman “hayáis” takısıdır [INDEX]. Duygu bildiren cümlelerde (Me alegré de que) bu yapı zorunludur.
KARMA TEST

Soru 1: “Si yo _________ dinero, viajaría por el mundo.” (Eğer param olsaydı, dünyayı gezerdim. – Hayali/varsayımsal bir koşul cümlesi.)
💡 Doğru! “Si” (Eğer) ile başlayan ve şimdiki/geleceğe yönelik hayali durumları bildiren koşul cümlelerinde Pretérito Imperfecto de Subjuntivo (tuviera / tuviese) kullanılır [INDEX].
Soru 2: “No creo que ellos _________ la verdad ayer.” (Dün onların doğruyu söylemiş olduklarını sanmıyorum. – Yakın geçmişte tamamlanmış eyleme yönelik şüphe.)
💡 Doğru! Geçmişte tamamlanmış bir eyleme yönelik şüphe belirtildiğinde Pretérito Perfecto de Subjuntivo (hayan dicho) kalıbı kullanılır [INDEX]. “Dijeran” ise geçmiş zaman dilek kipidir ve bu bağlamda elenir.
Soru 3: “Hablaba como si _________ un experto.” (Uzmanmış gibi konuşuyordu. – Şu anki veya geçmişteki gerçekliğe aykırı durum.)
💡 Doğru! “Como si” (-mış gibi) bağlacı, gerçek dışı durumları vurguladığı için arkasından her zaman Pretérito Imperfecto de Subjuntivo (fuera / fuese) çekimini zorunlu kılar [INDEX].
Soru 4: “Espero que tú _________ aprendido algo nuevo en la clase de hoy.” (Umarım bugünkü derste yeni bir şey öğrenmişsindir. – Eylemin tamamlanmış olma arzusu.)
💡 Doğru! Bugün tamamlanmış bir eyleme yönelik “Umarım yapmışsındır” anlamını vermek için Pretérito Perfecto de Subjuntivo yardımcı fiili “hayas” getirilir [INDEX].
Soru 5: “Te dije ki te callaras.” (Sana susmanı söyledim.) cümlesindeki “te callaras” hangi zaman kipine aittir?
💡 Doğru! Ana fiil geçmiş zamanda (Te dije) olduğunda, geçmişteki bir istek/emir yan cümleye aktarılırken “-ra/-se” ekli Pretérito Imperfecto de Subjuntivo (callaras) kullanılır [INDEX].
Soru 6: “Ojalá que ellos _________ llegado a tiempo al aeropuerto.” (Keşke onlar havalimanına zamanında varmış olsalar / olsalardı. – Emin olunamayan yakın geçmiş durum.)
💡 Doğru! Eylemin yakın geçmişte tamamlanmış olma ihtimalini/arzusunu belirtmek için “ellos” şahsında Pretérito Perfecto de Subjuntivo yardımcı fiili “hayan” kullanılır [INDEX].
Soru 7: “¿Pudiera yo hacerle una pregunta?” (Size bir soru sorabilir miydim?) cümlesindeki “pudiera” kullanımı ne amaçla tercih edilmiştir?
💡 Doğru! Querer (quisiera) ve Poder (pudiera) fiillerinin Pretérito Imperfecto de Subjuntivo çekimleri, İspanyolcada çok kibar nezaket ricaları oluşturmak için kullanılır [INDEX].
Soru 8: “No creo que ustedes _________ esa película.” (O filmi izlemiş olduğunuzu sanmıyorum.) cümlesinde boş bırakılan yere hangisi gelmelidir?
💡 Doğru! Karşı tarafın geçmişte bir filmi izleyip bitirmiş olmasına yönelik bir şüphe (No creo que) duyulduğu için “hayan visto” (Perfecto de Subjuntivo) doğru yapıdır [INDEX].
Soru 9: Pretérito Imperfecto de Subjuntivo zaman formunda “Nosotros” şahsı çekimlenirken (-ra ve -se eklerinde) dikkat edilmesi gereken en kritik altın kural nedir?
💡 Doğru! Geçmiş zaman dilek kipinde “Nosotros” çekimi (habláramos / hablásemos) her zaman sondan üçüncü hecede yazılı bir aksan işareti (tilde) taşır [INDEX].
Soru 10: “Dudo que ellos hayan terminado tan rápido.” cümlesinin tam Türkçe dil bilgisi karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?
💡 Doğru! “Hayan terminado” bileşik yapısı eylemin çoktan tamamlandığını işaret ettiği için Türkçeye “-miş olduklarından şüphe ediyorum” olarak aktarılır [INDEX].

Sitede öğrendiğiniz kelimeleri pekiştirmek ve günlük İspanyolca haberleri kolayca takip etmek için News in rtve platformunu kullanabilirsiniz.

Bir yanıt yazın