İtalyanca ders 19 ‘da konumuz fiillerden “sormak fiili : chiedere. bu fiil ile ilgili cümleler kuruyoruz ve yeni kelimeler öğreniyoruz.
YARIN domani
sormak fiili : chiedere
Sormak: Bilgi edinmek amacıyla bir kişiye bir şeyi yöneltmek.
örneğin;
Bir şey sorabilir miyim?
Posso chiedere una cosa?
Ona yol tarifini sordu.
Le chiese indicazioni.
Öğretmene ödevleri sorduk.
Abbiamo chiesto all’insegnante informazioni sui compiti.
| Kişi | Çekim |
|---|---|
| Ben | soruyorum |
| Sen | soruyorsun |
| O | soruyor |
| Biz | soruyoruz |
| Siz | soruyorsunuz |
| Onlar | soruyorlar |
Chiedere: Sormak, istemek anlamına gelir. Düzensiz (irregolare) bir fiildir.
“Chiedere” Fiilinin Geçmiş Zaman Hali (Passato Prossimo)
- Ho chiesto – Sordum
- Hai chiesto – Sordun
- Ha chiesto – Sordu
- Abbiamo chiesto – Sorduk
- Avete chiesto – Sordunuz
- Hanno chiesto – Sordular
örneğin;
Ho chiesto una domanda. → Bir soru sordum.
Lui ha chiesto aiuto. → O, yardım istedi/sordu.
İtalyancada “chiedere” fiili hem “sormak” hem de “istemek” anlamında kullanılabilir. Bağlamdan anlaşılır.
“Chiedere” fiili İtalyancada oldukça yaygın kullanılan ve birçok farklı bağlamda karşımıza çıkan bir fiildir. Türkçedeki “sormak” fiilinin karşılığıdır ama bazen “istemek” anlamında da kullanılır.
Bir soru sormak (bilgi istemek)
Bu en temel anlamıdır.
chiedere + qualcosa (bir şey) veya chiedere + a qualcuno (birine sormak)
örneğin
Voglio chiedere una domanda.
Bir soru sormak istiyorum.

örneğin;
Leo chiede informazioni al poliziotto.
Leo polis memurundan bilgi ister.
Bir şey istemek
“Chiedere” bazen “richiedere” (talep etmek/istemek) anlamına gelir.
Bu kullanımı Türkçeye “istemek” olarak da çevirebiliriz.
örneğin
Il bambino chiede un gelato.
Çocuk bir dondurma istiyor.
Posso chiedere un favore?
Bir iyilik isteyebilir miyim?
Kibarca rica etmek / dilekte bulunmak
Kibarca bir şey istemek için kullanılır.
örneğin;
Ti chiedo di aspettarmi.
Senden beni beklemeni rica ediyorum.

örneğin;
Chiediamo silenzio per favore.
Lütfen sessizlik istiyoruz.
Birinden bir şey talep etmek / sormak (kişiye yönelik)
Bu durumda genellikle “a” edatı ile birlikte kullanılır.
örneğin;
Chiedo a Marco di venire.
Marco’dan gelmesini istiyorum.
Perché non chiedi a tua madre?
Neden annene sormuyorsun?
Fiyat ya da değer sormak / istemek
“Chiedere” bir ürün veya hizmetin fiyatını sormak/istemek için de kullanılır.
örneğin;
Quanto chiedi per questo libro?
Bu kitap için ne kadar istiyorsun?
Geçişli fiildir → nesne alır.
Genellikle “a” edatı ile birlikte kullanılır:
chiedere a qualcuno qualcosa (birinden bir şey istemek/sormak)
| İtalyanca | Türkçe |
|---|---|
| Chiedo scusa. | Özür dilerim. |
| Ti chiedo aiuto. | Senden yardım istiyorum. |
| Ho chiesto il conto. | Hesabı sordum/istedim. |
| Chiediamo informazioni. | Bilgi soruyoruz. |
| Maria chiede dove sei. | Maria, nerede olduğunu soruyor. |
Participio & Gerundio
örneğin;
Participio Passato: chiesto = ho chiesto (sordum.
Gerundio: chiedendo = sto chiedendo (soruyorum / şu anda soruyorum)
Çekimleri
şimdiki zaman
| io | chiedo | I ask-sorarım |
| tu | chiedi | you ask-sorarsın |
| lui/lei | chiede | he/she/it asks-sorar |
| noi | chiediamo | we ask-sorarız |
| voi | chiedete | you ask-sorarsınız |
| essi/esse/loro | chiedono | they ask-sorarlar |
imperfect
| io | chiedevo | I asked-sordum |
| tu | chiedevi | you asked-sordun |
| lui/lei | chiedeva | he/she/it asked-sordu |
| noi | chiedevamo | we asked–sorduk |
| voi | chiedevate | you asked–sordunuz |
| essi/esse/loro | chiedevano | they asked–sordular |
gelecek
| io | chiederò | I will ask-soracağım |
| tu | chiederai | you will ask-soracaksın |
| lui/lei | chiederà | he/she/it will ask-soracak |
| noi | chiederemo | we will ask-soracağız |
| voi | chiederete | you will ask-soracaksınız |
| essi/esse/loro | chiederanno | they will ask-soracaklar |
passato prossimo
Yardımcı fiil: avere
Participle: chiesto
| Şahıs | Chiedere (Passato Prossimo) |
|---|---|
| io | ho chiesto |
| tu | hai chiesto |
| lui / lei | ha chiesto |
| noi | abbiamo chiesto |
| voi | avete chiesto |
| loro | hanno chiesto |
| Türkçe | İtalyanca |
|---|---|
| Öğretmene bir şey sordum. | Ho chiesto qualcosa al professore. |
| Nerede olduğunu sorduk. | Abbiamo chiesto dove si trovava. |
| Ne zaman geleceğini sordular. | Hanno chiesto quando sarebbe arrivato. |
| Sordun mu? | Hai chiesto? |
| Soracak mısın? | Chiedi? |
| O polise soruyor. | Sta chiedendo alla polizia. |
| Öğrenci öğretmene soruyor | Lo studente sta chiedendo all’insegnante |
| Çocuklar anneye soruyor. | I bambini stanno chiedendo alla madre. |
| Baba çocuklara soruyor. | Mio padre sta chiedendo a i bambini. |
| Adam diş doktoruna sordu. | L’uomo ha chiesto al dentista. |
| Bayan Any terziye sordu. | La signora ha chiesto al sarto. |
| Polis erkek çocuklara sordu. | La polizia ha chiesto ai ragazzi. |
| Kadın adama sordu. | La donna ha chiesto all’uomo. |
Adesso,ora-şimdi edatı.
Temel anlamları: “Şimdi”
Her iki kelime de genellikle “şu anda”, “şimdi”, “bu an” anlamında kullanılır.
📌 Adesso = Şimdi
📌 Ora = Şimdi / Artık / Şu an

örneğin;
Adesso mangiamo.
Şimdi yemek yiyoruz.
örneğin;
Ora comincia il film.
Şimdi film başlıyor.
İkisi de burada birbirinin yerine geçebilir.
| Kullanım durumu | Örnek zarf | Açıklama |
|---|---|---|
| Günlük konuşma, samimi | Adesso | Daha konuşma dilinde, doğal |
| Hem resmi hem günlük | Ora | Hem resmî hem günlük, daha nötr |
| Zaman vurgusu, değişiklik | Ora | “Artık / bundan sonra” anlamı da olur |
“Artık / bundan böyle” anlamında “ora”
“Adesso” genellikle sadece “şu anda” anlamındayken, “ora” bazen “artık” anlamında da kullanılabilir.
örneğin;
Ora non studio più medicina.
Artık tıp okumuyorum.
Ora capisco tutto.
Artık her şeyi anlıyorum.
Bu anlamda “adesso” kullanılmaz.
“Şimdi değil, sonra” yapıları
İki zarf birlikte de kullanılabilir, özellikle karşılaştırmalı ifadelerde:
örneğin;
Non adesso, ma più tardi.
Şimdi değil, daha sonra.
Adesso no, ora devo uscire.
Şimdi değil, çıkmam gerek.
Fiil zamanı ile birlikte kullanımı
“Adesso” ve “ora”, genellikle şimdiki zaman (presente) ya da yakın gelecek ifadeleriyle birlikte gelir:

örneğin;
Adesso vado a casa.
Şimdi eve gidiyorum.
örneğin;
Ora ti spiego tutto.
Şimdi sana her şeyi açıklayacağım.
Özetlersek;
| İfade | Anlamı | Nerede kullanılır |
|---|---|---|
| Adesso | Şimdi | Günlük konuşma, samimi dil |
| Ora | Şimdi / Artık | Hem günlük hem resmî, geniş kullanım alanı |
örneğin;
Adesso studiamo la grammatica.
Şimdi gramer çalışıyoruz.
Ora che sei qui, possiamo iniziare.
Madem buradasın, başlayabiliriz.
Non posso parlare adesso.
Şimdi konuşamam.
Ora non ho tempo, parliamo dopo.
Şu an vaktim yok, sonra konuşuruz.
şimdiki zaman ve şimdi edatı örnekler

örneğin;
la donna ora sta lavando i piatti.
Kadın şimdi bulaşıkları yıkıyor.

örneğin;
Şimdi öğretmen öğrencilere sorular soruyor.
Ora l’insegnante sta ponendo delle domande agli studenti.

örneğin;
Şimdi sana yetişmek için koşuyorum.
Ora corro per raggiungerti.
| Diş doktoru şimdi geliyor | Il dentista sta arrivando adesso |
| Annem şimdi mektup yazıyor. | Mia madre sta scrivendo una lettera ora. |
| Ben şimdi geliyorum. | Sto arrivando ora. |
| Ben yarın geliyorum. | sto arrivando domani. |
| Adam şimdi gazete okuyor. | Adam sta leggendo un giornale ora. |
| Çocuk şimdi pencereden bakıyor. | Il bambino sta guardando la finestra ora. |
| Babam şimdi kapıyı açtı. | Mio padre ora ha aperto la porta. |
sormak fiili : chiedere / Biraz test çözelim

ALIŞTIRMA 1
A. Aşağıdaki cümleleri İtalyanca’ya çeviriniz.
Öğretmen öğrencilere sordu.
CEVAP
L’insegnante ha chiesto agli studenti.Terzi polise sordu.
CEVAP
Il sarto ha chiesto alla polizia.Çocuk kıza bir soru sordu.
CEVAP
Il ragazzo ha chiesto alla ragazza una domanda.Kadın adama şimdi soruyor.
CEVAP
La donna sta chiedendo l’uomo ora.Ben doktora soruyorum.
CEVAP
Sto chiedendo un dottore.Sen polise sordun mu?
CEVAP
Hai chiesto alla polizia?Çocuk kitabı okumuş mu,sordun mu?
CEVAP
Hanno figli leggere il libro, hai chiesto?Sordun mu?
CEVAP
Hai chiesto?ALIŞTIRMA 2
B.Aşağıdaki cümleleri İtalyanca’ya çeviriniz
Sorucak mısın?
CEVAP
Hai intenzione di chiedere?Tabaklar pahalı mı,sordun mu?
CEVAP
I piatti sono costosi, hai chiesto?Köpekler büyük mü,sordunmu?
CEVAP
I cani sono grandi, chiedi?Çocuklar tembel mi sorar mısın?
CEVAP
I bambini sono pigri, puoi chiedere?Oğlumun anahtarı var mı,sordun mu?
CEVAP
Mio figlio ha una chiave, hai chiesto?Senin dükkân kapalımı, sordunuz mu?
CEVAP
il tuo magazzio è chiuso, hai chiesto?ALIŞTIRMA 3
C-İtalyanca’ya çeviriniz
çocuklar şimdi geliyor.
CEVAP
I bambini stanno arrivando ora.Adam şimdi dükkanı kapattı
CEVAP
Adam ora chiude il negozioŞimdi geliyorum.
CEVAP
Sto venendo ora.Şimdi okuyorum.
CEVAP
Sto leggendo ora.Yarın geliyorum.
CEVAP
Sto venendo domani.Oğlum okuldan şimdi geldi.
CEVAP
Mio figlio è venuto da scuola ora.Babam diş doktorundan şimdi geldi.



