Sebzeler ve meyveler
İsimler ve nesneler konu başlığımızın ‘ İtalyanca sebze ve meyve ‘ bölümündeyiz. Dersimizde öğrendiğiniz kelimeler ile evde yaptığınız çalışmalar önem arzetmektedir. Bu konu ile ilgili birkaç soru zamiri ile kurduğumuz kalıplara bakalım.
| Yediğimiz yemeklerin içinde ne var? | Cosa c’è nel cibo che mangiamo? | What is in the food we eat? |
| Ne içiyorsunuz? | Che cosa stai bevendo? | What are you drinking? |
| Ben ne içiyorum? | Cosa sto bevendo? | What am I drinking? |
| Ben ne yiyorum? | Cosa sto mangiando? | What am I eating? |
Meyve vs. Ağaç İlişkisi
İtalyancada en temel kural şudur: Meyve ağaçlarının isimleri eril (maschile), meyvenin kendisi ise dişil (femminile) takı alır.
- Ağaç (Eril – il): il melo (elma ağacı), il pero (armut ağacı), il limone (limon ağacı).
- Meyve (Dişil – la): la mela (elma), la pera (armut).
⚠️ Önemli İstisnalar:
Bazı meyvelerin hem ağacı hem kendisi erildir. Bunları mutlaka ezberlemek gerekir:
il limone (hem limon hem limon ağacı).
il mandarino (hem mandalina hem mandalina ağacı).
il fico (hem incir hem incir ağacı).
l’avocado (hem avokado hem avokado ağacı)
“Meyve” Kelimesinin Toplu Kullanımı
Türkçede “Meyve yemeyi severim” derken kelimeyi tekil kullanırız. İtalyancada genel olarak meyve kategorisinden bahsederken kelime her zaman tekil ve kolektif olarak kullanılır:
Mi piace la frutta. (Meyve severim. – Le frutte denmez).
Frutta fresca (Taze meyve).
Sık Kullanılan Fiiller ve Eylemler
Mutfakta meyve ve sebzelerle çalışırken en çok karşılaşacağınız fiiller şunlardır:
- Sbucciare: Kabuğunu soymak (Örn: sbucciare una mela – elma soymak).
- Pelare: (Genellikle domates, patates gibi sebzelerin) kabuğunu incecik soymak veya haşlayıp soymak.
- Tagliare a dadini: Küp küp doğramak.
- Tagliare a fette: Dilimlemek.
- Grattugiare: Rendelemek.
- Svecciare / Pulire: Ayıklamak, temizlemek.
Sebze ve Meyve İçeren Popüler Deyimler
İtalyanlar günlük hayatta duygularını veya durumları anlatmak için sebze ve meyveleri çok sık kullanırlar:
- Essere alla frutta: (Meyveye gelmiş olmak). İtalyan yemek kültüründe meyve en son yenir. Bu deyim, “enerjisi tamamen tükenmiş olmak, bitmiş olmak, yolun sonuna gelmek” anlamına gelir.
- Cisiamo come il prezzemolo: (Maydanoz gibi olmak). Her şeye karışan, her yerden çıkan insanlar için kullanılır. Türkçedeki “her hıyar hıyar diyene tuzla koşmak” veya “her şeye maydanoz olmak”ifadesinin tam karşılığıdır.
- Cercare i peli uovo / Trovare un pelo nell’uovo: (Yumurta üzerinde kıl aramak / Bulmak). İnce eleyip sık dokumak, “kılı kırk yarmak” anlamına gelir.
- Non valere un fico secco: (Kuru bir incir bile etmemek). Hiçbir değeri olmamak, “beş para etmez”anlamına gelir.
- Rompere le scatole / Rompere i maroni (veya i cabasisi): Bazen sebze isimleriyle yumuşatılarak rompere i finocchi şeklinde de kullanılır; “kafa ütülemek, can sıkmak” demektir.
Ben su içiyorum.(progressive tense).
Sto bevendo acqua.
I am drinking water.
I am eating strawberry.
Sto mangiando le fragole.
Ben Çilek yiyorum.
Geçmiş zaman
| Geçmiş zaman | ||
|---|---|---|
| yedim / içtim | mangiato/bevuto | ate / drank |
| Gelecek zaman | ||
|---|---|---|
| yiyeceğim / içeceğim | Mangerò / berrò | will eat / drink |
Bu şekilde kurduğunuz cümleler ile alıştırmalar yapın. Kelimeleri öğrendikten sonra aşağıdaki zor cümleleri daha iyi anlayacaksınız.
Sebzeler ve meyveler
| MEYVELER | frutta |
|---|---|
| ananas | Gli ananas |
| ahududu | lampone |
| armut | pere |
| çilek | fragole |
| dut | gelso |
| elma | mele |
| greyfurt | pompelmo |
| incir | fichi |
| karpuz | anguria |
| kavun | melone |
| kayısı | albicocche |
| muz | banane |
| portakal | arancione |
| şeftali | pesche |
| üzüm | uva |
| vişne | ciliegia |
| adaçayı | salvia |
| arpa | orzo |
| avokado | avocado |
| badem | mandorle |
| balkabağı | zucca |
| bezelye | piselli |
| biber | pepe |
| bitki | impianto |
| brokoli | broccoli |
| buğday | grano |
| ceviz | noce |
| çam | pino |
| çavdar | segale |
| domates | pomodori |
| enginar | carciofo |
| erik | susine |
| ceviz | noce |
| yer fıstığı | noccioline |
| havuç | carote |
| ıspanak | spinaci |
| kabak | zucca |
| karnıbahar | cavolfiore |
| kereviz | sedano |
| kestane | castagno |
| kuşkonmaz | asparagi |
| kuş üzümü | uva spina |
| lahana | cavolo |
| limon | limone |
| mantar | fungo |
| marul | lattuga |
| maydanoz | prezzemolo |
| mercimek | lenticchia |
| mısır | mais |
| nane | menta |
| patates | patata |
| patlıcan | melanzana |
| pirinç | riso |
| salatalık | cetriolo |
| sarmısak | aglio |
| sebze | verdura |
| soğan | cipolle |
| turp | ravanello |
| tohum | seme |
| turp,şalgam | ravanelli, rape |
| yaprak | foglia |
| Lime | calce |
| yulaf | avena |
| yumurta | uovo |
| zeytin | oliva |
| kahvaltı | prima colazione |
| öğle yemeği | Il pranzo |
| akşam yemeği | la cena |
| akşam yemeği yemek | cenare |
Birkaç örnek
Kahvaltıda ıspanaklı yumurta yedim.
io mangiai l’uovo con gli spinaci per colazione.
I ate egg with spinach for breakfast.
Bu kahvaltıda soğan,sarımsak yok.
Non c’è cipolla, aglio in questa prima colazione.There is no onion, garlic in this breakfast.
Soğan ve sarımsak alerjilere neden oluyor.
Cipolle e aglio mi fanno allergie.
Onions and garlic make me allergies.
Kansızlık sorunu olanların domates yemesi gerekir.
Coloro che hanno problemi di anemia dovrebbero mangiare pomodori.
Those who have anemia problem should eat tomatoes.
Bu dolma yeşil biber,kuş üzümü, pirinç, biber, nane, tarçın içerir.
questoripienocomprende peperone verde, ribes, riso, pepe, menta, cannella.
this stuffed includes green pepper, currants, rice, pepper, mint, cinnamon.
TEST 1
TEST 2
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** Ha mangiato una dolce fetta di anguria per rinfrescarsi in estate.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** Le foglie secche cadute in autunno hanno dipinto ovunque di giallo.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** Ha scelto esattamente quindici romanzi dalla biblioteca da leggere.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** Ha sbucciato un cetriolo fresco e croccante da tagliare per l’insalata.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** Le luci filtrate dalle finestre nel buio della notte hanno reso il cielo nero.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** Ci sono un totale di cinque dita in una mano.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** Ha bevuto una spremuta dolce d’arancia fresca a colazione.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** La verdura arancione che i conigli amano di più è una carota dolce.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** Le rose mature e di colore rosso vivo sul tavolo hanno profumato la stanza.
🇮🇹 **Cümlenin Çevirisi:** In questa scuola lavorano esattamente cinquanta insegnanti.
Sitede öğrendiğiniz kelimeleri pekiştirmek ve günlük İtalyanca haberleri kolayca takip etmek için Easy Italian Newsplatformunu kullanabilirsiniz